UX als fundament: Hoe maak je leerervaringen menselijker?
Digitale leeromgevingen ontwikkelen zich razendsnel. Van e-learnings tot 3D- en VR-omgevingen: vrijwel alles is technisch mogelijk. Maar de échte vraag is volgens UX/UI designer Anne Roos Wolters-de Gooijer niet wat er kan, maar juist wat er werkt voor de gebruiker. In de blog van vandaag gingen we daarom met haar in gesprek om deze fundamentele vraag eens onder de loep te nemen.
De User Experience is cruciaal voor onderwijs.
In haar rol als UX/UI designer binnen StudioXR beweegt Anne Roos zich op het snijvlak tussen technologie en gebruikerservaring. Haar missie? Zorgen dat digitale producten niet alleen functioneren, maar ook naadloos aansluiten bij de doelgroep.
Voor wie nieuw is met termen als UX/UI; het gebied richt zich op de gebruikerservaring (UX/User Experience) en de manier waarop die ervaring visueel ondersteunt wordt (UI/User Interface). Ontwerpers zoals Anne Roos denken na over of iets begrijpelijk is, de flow van een product goed voelt of iets intuïtief genoeg is. Kortom, UX/UI designers zijn ontzettend belangrijk in het ontwikkelproces van digitale producten.
“Elk product wordt gemaakt voor iemand. Je moet dus altijd stilstaan bij die doelgroep, hun niveau en voorkeuren. Dat begint al bij de conceptontwikkeling van een product.”
Een holistische leerervaring.
Een belangrijke ontwikkeling die Anne Roos ziet, is de verschuiving naar een meer holistische aanpak: onderwijs producten worden steeds minder als losse puzzelstukjes ontwikkeld en steeds vaker als geheel benaderd. Interessant daarbij is dat UX en didactiek verrassend genoeg bijzonder veel overlap hebben. Beiden vakgebieden houden zich namelijk bezig met het onderzoeken van leervragen, de volgorde van informatie, vraagstelling en validatie.
“Die gezamenlijke focus zorgt voor betere producten. Als men een onderwijs product écht als geheel gaat zien, zal de samenwerking tussen een UX/UI designer,onderwijskundige, ontwikkelaar en inhoudsdeskundige niet alleen leiden tot een technisch kloppend product, maar zal het ook inhoudelijk sterk en gebruiksvriendelijk zijn.”
Virtuele trainingen vs. E-learnings: wat is het verschil eigenlijk?
De opkomst van virtuele (3D) trainingen zorgt voor nieuwe mogelijkheden. Maar wat maakt zo’n training anders dan een traditionele e-learning?
Een e-learning is vaak lineair, legt Anne Roos uit: vergelijkbaar met een digitaal boek. Je klikt door pagina’s, leest tekst en beantwoordt vragen. Dat kan goed werken, maar nodigt ook uit tot lange lappen theorie.
Een virtuele training daarentegen is visueler en praktijkgerichter. De deelnemer bevindt zich in een 3D-omgeving waarin hij handelingen uitvoert, feedback krijgt en fouten mag maken.
In een mobiliteitscontext, waar veel deelnemers praktisch zijn ingesteld, kan dat een wereld van verschil maken. Denk aan het digitaal simuleren van roestschade of het veilig oefenen met elektrische voertuigen. Zaken die in de werkplaats risicovol of lastig te organiseren zijn, kunnen virtueel wél realistisch worden nagebootst.
Toch is Anne Roos kritisch. Digitalisering mag nooit een doel op zich zijn. Volgens haar zijn virtuele trainingen een fantastische aanvulling, maar geen vervanging van praktijkonderwijs. Ze kunnen voorbereiden, verdiepen of toetsen, maar het echte werk gebeurt nog steeds met de handen.
“Er is een dunne lijn tussen innovatie en gimmicks. Alleen omdat iets kan, betekent niet dat iets moet.”
De TikTok-ificatie van leren.
Een opvallende trend, merkt Anne Roos op, is het steeds korter en sneller worden van visueel leren. Het is inmiddels geen nieuws meer dat onze aandacht collectief steeds korter wordt. Mensen willen dus steeds vaker korte video’s, gamification en zelfs AI-ondersteunde overhoringen. Jongeren leren met flashcards, pushmeldingen en interactieve tools. Dat biedt kansen… maar ook risico’s.
“Technologie kan ondersteunen, maar moet altijd in dienst staan van het leerdoel. Een AI die overhoort kan nuttig en efficiënt zijn, maar de kernvraag moet blijven of iemand er beter door leert.”
UX/UI is geen luxe maar een noodzaak.
In een wereld waar digitale leerproducten blijven groeien, is gebruikerservaring de sleutel tot succes. Niet de technologie, niet de hype, maar de mens staat centraal. Ontwerpers zoals Anne Roos zijn dus een belangrijke spil in het ontwikkelproces: zij bewaken vanuit een vogelperspectief dat ontwikkelaars niet alleen denken aan wat mogelijk is, maar vooral aan wat zinvol is. Die mindset is essentieel: de kracht van een goed UX-ontwerp zit hem niet in spectaculaire snufjes, maar in doordachte keuzes die leren écht beter maken.
