Nieuwsgierig naar morgen
De toekomst laat zich niet voorspellen, maar wie nieuwsgierig is kan haar wel helpen vormgeven. Dat is misschien wel de belangrijkste gedachte die blijft hangen na een verrassend gesprek tussen softwareontwikkelaar Sam van Schaik en Algemeen Directeur Innovam Leo Fransen. Een toevalligheid? Zeker niet! Want ondanks beide heren totaal verschillende achtergronden en functies meebrengen, hebben zij beiden dagelijks te maken met klanten en (leer)behoeftes. Gedurende het gesprek ontdekten we dan ook een gemeenschappelijke blik: naar hoe we leren en werken, hoe technologie ons daarbij kan helpen, én hoe we met elkaar verbonden blijven in een wereld die voortdurend verandert…
De kracht van een goede vraag
Nieuwsgierigheid begint vaak met iets kleins: een vraag. Waarom leren we eigenlijk zoals we leren? Waarom zou iemand na het behalen van een diploma nooit meer nieuwe kennis op moeten halen? Voor Leo is nieuwsgierigheid misschien wel een van de belangrijkste eigenschappen van een mens. Wat hij daarbij opvallend vindt, is dat jonge kinderen van nature erg nieuwsgierig zijn. Ze willen weten hoe iets werkt of waarom iets gebeurt. Toch ziet hij ook dat onderwijs die nieuwsgierigheid soms remt en dat vindt hij jammer. Het gaat er om dat er voldoende ruimte voor verschillende leerstijlen ontstaat. Zijn wens is daarom niet alleen dat mensen leren, maar dat ze willen blíjven leren.
“Het mag niet zo zijn dat studenten in een bepaald keurslijf gedwongen worden. Als mensen nieuwsgierig zijn, dan hoef je ze niet te verplichten om iets te leren, dan doen ze dat vaak vanzelf.”
Meebewegen
Sam weet als softwareontwikkelaar als geen ander hoe belangrijk nieuwsgierigheid is. Een probleem oplossen betekent zoeken, proberen, ontdekken, fouten maken en opnieuw proberen, vertelt hij. Tijdens zijn eigen opleiding ervaarde hij dan ook hoe waardevol het kon zijn als bijvoorbeeld hoorcolleges ook online gestreamed werden; zo kon hij leren op zijn manier, op zijn eigen plek, onder zijn eigen voorwaarden. En daar ligt volgens hem een belangrijke kans voor het onderwijs van morgen. Want de ene student leert nu eenmaal anders dan de andere, en dat is in de mobiliteitsbranche niet anders. De ene cursist wil eerst kijken, de ander wil graag onder de motorkap dingen uitproberen. Waarom zouden we dan iedereen hetzelfde leerpad laten volgen?
Digitale technologie kan hier volgens zowel Sam als Leo ruimte bieden voor keuzevrijheid en persoonlijke leerpaden. Een nieuw LMS (Learning Management System), met voldoende ‘guard rails’ als het gaat om zaken als privacy en profilering, kan daarbij meer worden dan een digitale verzameling opleidingen. Het kan een plek worden waar mensen ontdekken en vooral ook oefenen met de kennis die ze nodig hebben voor hun eigen stap vooruit.
Technologie brengt mensen samen.
Digitalisering gaat daarmee niet alleen over techniek, maar ook over verbinding. Een LMS kan kennis verbinden aan de praktijk. Data kan zichtbaar maken waar iemand behoefte aan heeft en verschillende vormen van content (denk aan video, audio en afbeeldingen) kunnen ervoor zorgen dat kennis voor meer mensen toegankelijk wordt.
Maar technologie neemt de mens niet over, ook daar zijn Sam en Leo het over eens. Zo moet een digitaal systeem volgens Sam juist aanvullen en ondersteunen wat trainers en andere professionals niet kunnen bieden. De basis ligt volgens hem dus bij de mens, niet bij de computer.
“Een goede digitale omgeving kan mensen niet alleen toegang geven tot informatie, maar ook met elkaar verbinden.”
Vakmanschap vraagt om vertrouwen
Die verbinding is hard nodig, want in de mobiliteitsbranche draait het uiteindelijk niet alleen om technologie of de mensen daarachter, ook veiligheid en vertrouwen spelen een belangrijke rol. Een moderne werkplaats is geen hobbyruimte. Vakmanschap vraagt om snelheid, precisie, ervaring én verantwoordelijkheid. Passie voor auto’s is volgens Leo een prachtig vertrekpunt, maar vakmanschap vraagt volgens hem om voortdurend oefenen, leren en verbeteren.
Dat geldt ook voor het vertrouwen van de consument. Actuele kennis van monteurs vormt een belangrijke basis voor consumentenvertrouwen. Transparantie helpt daar volgens Sam bij: laat zien wat er mis is, leg uit wat er is gedaan en toon aan dat vakmanschap serieus wordt genomen. Continue educatie en periodieke toetsing kunnen die verbinding tussen vakmanschap, veiligheid en vertrouwen verder versterken.
En dan komt morgen…
Ondertussen verandert de mobiliteitsbranche razendsnel. Autonoom rijden komt dichterbij, AI ontwikkelt zich verder en werkzaamheden veranderen. Maar, herinnert Leo ons eraan, verandering is niets nieuws. Hij kijkt hierbij terug naar de Verlichting, een historische periode waarin overtuigingen begonnen te verschuiven en nieuwe ideeën de wereld veranderden. De les? Gewoontes en tradities kunnen ooit logisch geweest zijn, maar dat betekent niet dat ze voor altijd passend blijven.
Ook vandaag moeten we dus vragen blijven stellen en nieuwsgierig blijven naar morgen. Is ons onderwijs nog ingericht op de wereld waarin onze cursisten straks moeten werken?
Samen nieuwsgierig blijven.
Aan het einde van het gesprek ligt er geen strak plan voor 2030 of 2035. En misschien is dat juist wel goed. De toekomst kan spannend zijn. Technologie kan ons helpen, maar vraagt ook om bewuste keuzes en daarbij behorende risico’s. Autonoom rijden kan nieuwe mogelijkheden bieden want geautomatiseerd rijden en AI ontwikkelen zich verder. Digitalisering kan leren toegankelijker maken. Maar niets daarvan gebeurt vanzelf. Leo vat die houding treffend samen:
“Evolutie heeft ook iets van vooruitgang in zich. Ons instinctieve “fight, flight or freeze” mechanisme betekent soms ook dat we moeten “vechten” voor die mooie toekomst.”
De toekomst begint dus misschien niet met een antwoord, maar met een vraag: wat als we morgen eens anders naar de wereld kijken dan vandaag?
Wie nieuwsgierig is, blijft ontwikkelen. En wie zich verbonden voelt, hoeft die toekomst niet alleen tegemoet te gaan. Zorg er daarom voor dat je ons volgt op LinkedIn of via onze blog op StudioXR.nl/blog. Dan geven we die toekomst samen vorm.
*Dit artikel bevat persoonlijke inzichten van de geïnterviewden over leren, technologie en de toekomst van de mobiliteitsbranche. Uitspraken over mogelijke ontwikkelingen, innovaties en toekomstscenario’s zijn bedoeld ter inspiratie en reflectie en dienen niet te worden gelezen als formele beleidsstandpunten of toezeggingen van Innovam.
